مهاجرت معکوس روستایی با تغییر سبک زندگی شهری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی استخراج ازرساله و پایان نامه

نویسندگان

1 استادیار گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران

2 عضو هیئت‌علمی و استادیار پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی

3 استادیار گروه مرتعداری، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی دانشگاه تربیت مدرس نور

چکیده

چکیده
امروزه شهرهای بزرگ در نتیجه مهاجرت در دهه‌های گذشته دارای مشکلات زیادی هستند. در مقابل، برخی گروه‌ها جهت دوری از مشکلات شهری به دنبال فضایی برای گذران اوقات فراغت خود و خانواده هستند. این تحرک منتج به شکل‌گیری موج مهاجرت دیگری در خارج از قلمرو شهرها و با ایجاد خانه‌های دوم در روستاهای خوش آب و هوای نزدیک شهرهای بزرگ در قالب مهاجرت معکوس روستایی از جمله اراک شده است. در این مطالعه از نظریات مهاجرت معکوس و سبک زندگی بهره برده‌ایم. در این مطالعه از قالب روشی آمیخته بهره برده و روش کیفی اساس کار و روش کمی در کنار آن استفاده شده است؛ ضمنا از روش تحلیل تماتیک نیز بهره برده‌ایم. جامعه آماری، بخش مرکزی شهرستان فراهان شامل 32 روستا که با تمام شماری به روش ترکیبی ارزیابی شدند. نتایج مطالعه حاکی از آن است که موج مهاجرت معکوس فصلی یا موقت بیشتر در روستاهای فارس زبان گسترش یافته. مهاجرین ساکن قم و اراک(کمتر از50 درصد) تعطیلات آخر هفته و مناسبتها در حالیکه ساکنان تهران(بیش از 50 درصد) تنها در مناسبت‌ها مراجعه می‌کنند. تقریبا تمامی مهاجرین طی 8 تا 13 سال پیش ایجاد شده‌اند. پایگاه اقتصادی-اجتماعی اغلب آنها متوسط و بالا بوده، حدود دو سوم بیش از 50 سال سن دارند، 90 درصد دارای لیسانس و کمتر بودند، ضمنا حدود 10 درصد مالکان زن بودند. تمامی آنها با ساکنین روستاها نسبت فامیلی داشتند، در برخی روستاها ایجاد خانه‌های دوم و مهاجرت معکوس باعث بروز اختلاف میان ساکنین شده و در برخی، اثرات اجتماعی-فرهنگی مثبتی چون ایجاد اتحاد و همدلی و جلب مشارکت آنان در اقدامات روستا داشته است. تمهای استخراج شده شامل دستیابی به ارزش­ها و نیازهای فرامادی، بازگشت به هویت، نمایش یا اثبات منزلت بالا، احساس یا ابراز تمایز، مصرف بر مبنای مد و ذائقه همه چیز پسند بوده است.

کلیدواژه‌ها


References

Abazari, Yousef and Chavoshian, Hasan (2002), az tabaghe ta sabk zendegi, name olom ejtemaei, shomare 20.

Albaugh, Ryan (2010). Analyzing the “Religious Capital” Approach to Religious Participation. http://nazarene. org/files/docs/albaugh_ryan_paper. pdf.

Aligholizadeh Firouzjaei, Nasser (2007), asarat gardeshgari bar abaad eghtesadi, ejtemaei va mohiti navahi roustaei, motale moredi: navahi roustaei bakhsh markazi shahrestan noshahr, payanname doktora joghrafia va barnamerizi roustaei, ostad rahnama doctor seyed ali badri, daneshgah Tehran, goroh joghrafiaye ensani.

Anabestani, Ali Akbar (2009), Baresi aloudegihaye zist mohiti nashi az sokonatgahaye roustaei (motale moredi: mahdoude tasirgozar bar ab shorb shahr Sabzevar), joghrafia va tosee nahiei, shomare 13, paeez va zemestan, S 261-282.

Anabestani, Ali Akbar (2009), Baresi asar kalbodi khanehaye dovom bar tosee sokonatgahaye roustaei, motale moredi: roustahaye yeylaghi shahr Mashhad, Faslnameh rousta va tosee, sal 12, shomare 4, zemestan, S 149-166.

Anabestani, Ali Akbar (2010), farayand sheklgiri khanehaye dovom va avamel moaser bar an (motale moredi: roustahaye yeylaghi gharb Mashhad), majale pazhouheshhaye joghrafiaye ensani, elmi - pazhouheshi, shomare 74, zemestan, S 103-118.

Anabestani, Ali Akbar and Mohammad Javad Khosh Chahre (2015), Baresi payamadhaye ejtemaei nashi az hozor gardeshgari khanehaye dovom dar sokonatgahaye roustaei shahrestan Binaloud, majale amayesh joghrafiaei faza, Faslnameh daneshgah golestan, dore 6, shomare 15, bahar, S 109-128.

Anabestani, Ali Akbar and Yazdan Hajipour (2013), asar ejtemaei va eghtesadi ejraye tarhhaye hadi dar sokonatgahaye roustaei (motale moredi: roustahaye shahrestan Dena), majale barnamerizi mantaghei, shomare 9, bahar, S 13-26.

Anabestani, Ali Akbar, Hamdollah Sajasi Gheidari and Islam Raisi (2015), tasire amalkarde dehyaran bar modiriat pasmand dar sokonatgahaye roustaei, motale moredi: bakhsh sarbouk, shahrestan Ghasreghand), majale pazhouheshhaye roustaei, dore 6, shomare 2 (piapey 22), tabestan, S 275-298.

Anabestani, Ali Akbar, Khadijeh Bozrajmari and Nahid Sahebkar (2012), payamadhaye ejtemaei va eghtesadi Tosee gardeshgari khanehaye dovom dar navahi roustaei (motale moredi: dehestan Shirin dare shahrestan Ghouchan), majale pazhouhesh va barnamerizi roustaei, dore 1, shomare 1, bahar va tabestan, S 97-123.

Anabestani, Zahra and Azita Rajabi (2014), Baresi asarat hozor gardeshgaran mazhabi bar tosee sokonatgahaye roustaei az didgah roustaeian (motale moredi: roustaye Nodeh Enghelab, shahrestan Khoshab), majale pazhouhesh va barnamerizi roustaei, shomare 7, paeez, S 120-132.

Azad armaki, Taghi (2007), olgouhaye sabk zendegi dar Iran, Tehran nashr.

Bahar, Mehri (2011), Masraf va farhang. Tehran: entesharat Samt.

Bakak, Robert (2002), Masraf, tarjome khosro Sabri, Tehran: nashr va pazhouhesh Shiraze

Baudriar, Jean (2010), jamee masrafi, tarjome Pirouz Izadi, Tehran: nashr sales.

Bielckus, C. L. , Rogers, A. W. , & Wibberley, G. P. (2008). Second homes in England and Wales. London: Invicta Press.

Biro, Ellen (2001), farhang olome ejtemaei, tarjome Bagher Saroukhani, chap chaharom, entesharat Kayhan.

Bohlin, M. (1982). Spatial Economics of Second Homes: a Review of a Canadian and a Swedish Case Study. Uppsala dissertations from the faculty of Social Sciences 27. Uppsala: Uppsala University.

Bonyad maskan enghelab shahrestan Farahan, (2011).

Bourdieu, Pierre (2011) tamayoz: naghd ejtemaei ghezavathaye zoughi, tarjome Hasan Chavoshian, Tehran: nashr sales.

Chaudhuri, Himadri Roy and Majumdar, Sitanath (2006). Of Diamonds and Desires: Understanding Conspicuous: Consumption from a Contemporary Marketing Perspective. Academy of Marketing Science Review, Volume 2006, no. 11.

Clout, H. D. (1969). Second Home in France. Journal of Town planning

Diani, Leila, Mehdi Taherkhani, Abdolreza Rokneddin Eftekhari, (2008), zamineyabi eskan mojadad mohajeran roustaei: motale moredi mohajeran zir poushesh komiteh emdad emam khomeini shahrestan Pakdasht, rousta va tosee, shomare 2.

Dijst, M. , Lanzendorf, M. , Barendregt, A. , & Smit, L. (2005), Second Homes in Germany and the Netherlands: Ownership and Travel Impact Explained. Tijdschriftvoor Economists en Social Geography 96 (2), 139-152.

Elyasi, Majid and digaran (2011), baresi avamel moaser bar masraf kalahaye farhangi dar bein javanan, jamee pazhouhi farhangi, sal dovom, shomare dovom, paeez va zemestan, 55-76.

Fazeli, Mohammad (2003), masraf va sabk zendegi, nashre sobhe Sadegh.

Flognfeldt, T. (2002) Second home ownership. A sustainable semi-migration, in C. M.Hall and A. M. Williams (eds), Tourism and Migration. New Relationships between

Gallent, N. , Mace, A. , & Tewdwr, M. (2005), Second home: European Perspectives and UK Policies. England: Ashgate Publish Limited.

Hubacek, Klaus & Others (2007) changing lifestyles and developing, Futures 39.

Institute. 55. October 1969. Quoted from: Da Vane, R. 1975. Second home Ownership: a case study. UK: University of Wales Press.

Jaakson, R. (1986) Second home domestic tourism, Annals of Tourism Research 13: 367-391.

Jomehpour, Mahmood (2012), sokonatgah no sevom rahkari baraye residan be olgoue monaseb sokonat dar rastaye tosee paydar, majale pazhouhesh va barnamerizi roustaei, sal 1, shomare 2, paeez va zemestan, S 1-27.

Khosravi Nezhad, Mahboubeh, Seyed Eskandar Seidaei va Hossein Sarami (2012), gardeshgari khanehaye dovom va ravabet motaghabel shahr va rousta, majale etelaat joghrafiaei (sepehr), shomare 84, zemestan, S 66-69.

Marjavaara, R. (2007), Route to destruction? Second home tourism in Small Island Communities. Island Studies Journal 2 (1), 27-46.

Müller, D. (2001) Second home tourism and sustainable development in North European peripheries. Paper presented at the TTRA European Chapter Annual Conference, Kiruna, Sweden, April 2001

Müller, D. K. (2004), Mobility, Tourism and Second Homes. In Lew, A. A. ,Hall, C. M. and Williams, A. M. (Eds. ) A Companion to Tourism, pp. 387-398. Oxford: Blackwell.

Rezvani, Mohammad Reza (2003), tahlil ravand ijad va gostaresh khanehaye dovom va navahi roustaei (motale moredi: navahi roustaei shomal ostan Tehran), Tehran: Pazhouheshhaye joghrafiaei, shomare 45, tabestan, S 59-73.

Rezvani, Mohammad Reza (2004), moghadamei bar barnamerizi roustaei ba takid bar Iran, Entesharat Ghoomes.

Rezvani, Mohammad Reza (2010), shahrgorizi va cheshmandaz tamarkoz zodaei dar shahr Tehran, majale modiriat shahri, dore 8, shomare 25, bahar va tabestan, S 49-62.

Rezvani, Mohammad Reza and Javad Safaie (2005), gardeshgari khanehaye dovom va asarat an bar navahi roustaei: forsat ya tahdid (mored: navahi roustaei shomal Tehran), Pazhouheshhaye joghrafiaei, shomare 54, zemestan, S 109-121.

Rezvani, Mohammad Reza, Hamid Reza Baghiani va Bahram Hajari (2013), tahlil asarat kalbodi gostaresh khanehaye dovom bar roustaha, motale moredi: dehestan Shirkouh, ostan Yazd, Kavoshhaye joghrafiaei manategh biabani, sal 1, shomare 1, bahar va tabestan, S 115-137.

Rezvani, Mohammad Reza, Saeed Reza Akbarian Ronizi, Abdolreza Rokneddin Eftekhari and Seyed Ali Badri (2011), tahlil moghayesei asar eghtesadi gardeshgari khanehaye dovom ba gardeshgari roozaneh bar navahi roustaei (motale moredi: shahrestan Shemiranat, Ostan Tehran), Faslnameh Pazhouheshhaye roustaei, sal 2, shomare 4 (shomare piapey 8), zemestan, S 35-62.

Rezvani, Mohammad Reza, Seyed Ali Badri, Farkhondeh Sepahvand and Saeid Reza Akbarian Rounizi (2012), gardeshgari khanehaye dovom va asarat an bar behboud keifiat zendegi sakenan roustaei (motale moredi: bakhsh roudbar ghasran, shahrestan Shemiranat), majale motaleat va Pazhouheshhaye shahri va mantaghei, dore 4, shomare 13, elmi – pazhouheshi, tabestan, S 23-40.

Robertson, R. W. (1977) Second-home decisions: the Australian context, in J. T. Coppock (ed) Second Homes. Curse or Blessing? Pergamon Press, Oxford, pp. 119-138.

Sarshomari omomi nofous va maskan, (2006, 2011, 2016), markaz amare Iran.

Shahabi, Mohammad (2007), sabkhaye zendegi jahan vatanane dar mian javanan Irani va delalathaye siasi an, olgohaye sabk zendegi Iranian.

Sharieh, Jean Bernard (1994), Shahrha va roustaha, tarjome Sirous Sahahmi, Mashhad: nashr nika.

Sharpley, Richard (2016), Tosee gardeshgari va mohit zist: faratar az paydari, tarjome Ali Pourghayomi va Yasser Ramazanpour, Tehran: entesharat Mahkameh.

Stott, M. (2010), A; Tourism in Mykonos; Some social and Cultural responses Mediterranean Studies.

Todarow, Michael (1988), mohajerat dakheli dar keshvarhaye dar hale tosee, tarjome Mostafa Sarmadi va Parvin Rais Fard, Tehran: moasese kar va tamin ejtemaei.

Veblen, Torstein (2007), nazariye tabaghe tanasa, tarjome farhang ershad, chap dovom, Tehran: nashr Ney.