تبیین تأثیر فضای حیاتی بر امنیت منطقه‌ای (مطالعه موردی کشور عراق)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی استخراج ازرساله و پایان نامه

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری جغرافیای سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 استادیار جغرافیای سیاسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

3 استاد جغرافیای سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده

چکیده
    فضایحیاتیبهبخشیازمحیطجغرافیاییگفتهمی­شودکهبقا،حیاتوتوسعهکشورهاتابعآناست.چنانچهفضایحیاتیکشورهابامخاطرهمواجهگرددکارکردهاوعملکردهایآنباچالشمواجهشدهوتدامآنشکل­گیریبحرانرادرپیدارد.فضایحیاتیشاملفضاهاییاستکهبرایبقاکشورازاهمیتبرخورداراست.اینفضاممکناستاقتصادی،ارتباطی،انسانی،فرهنگیویاسایرمواردباشد.درارتباطبافضایحیاتیارتباطیودسترسی،کشورهاییدرجهانوجوددارندکهفضایحیاتیآنهامحدودبودهواینفضایحیاتیازحساسیتبرایآنهابرخورداراست.یکیازکشورهایمزبور،عراقاستکهبرایدسترسیبهمناطقوسایرسیستم­هایجهانیازخلیجفارس،فضایحیاتیمحدودیرادرجنوبشرقخوددارد.اینفضابرایکشورعراقازحساسیتبرخورداربودهوسرنوشتوآیندهآنتابعدسترسیوحفظآندراینبخشاست.منازعاتاینکشورباایرانوکویتکهباعثشکل­گیریدوجنگمنطقه­ایوورودکشورهایمداخله­گرخارجیبهمنازعاتمربوطهبودهناشیازرهاییازاینفشارصورتگرفتهاست.لذاامنیتمنطقه­ایدرجنوبغربآسیاتابعفضایحیاتیعراقدرجنوبشرقآناست.

 اینپژوهشبامدنظرقراردادنتأثیرفضایحیاتیعراقبرامنیتمنطقه­ایبهبررسیمنازعاتشکل­گرفتهمتأثرازآنپرداختهاست.روشگردآوریداده­هاواطلاعاتمربوطه،کتابخانه­ایواسنادیومراجعهبهمراکزونهادهایمربوطهاست.شیوهتجزیهوتحلیلداده­هاتوصیفی-تحلیلیاست. نتیجهپژوهشنشانمی‌دهدکهدسترسیمحدودعراقبهفضایحیاتیباعثافزایشتنشومنازعاتمنطقه­ایشدهوامنیتمنطقهرابامخاطرهمواجهساختهاست.چنانچهدسترسیعراقبهفضایحیاتیموجودپایدارباشدوراهکارهایمناسبیدراینزمینهبوسیلهایرانوکویتبرنامهریزیگرددامنیتمنطقه­ایناشیازاینپدیدهپایدارخواهدبود.

کلیدواژه‌ها


  1. Refrence

    1. http://www.projectvisa.com/images/maps/middle_east.gif
    2. http://www.cdc.gov/immigrantrefugeehealth/profiles/iraqi/images/image001.jpg
    3. http://www.globalsecurity.org/military/world/iraq/images/iraq-ethnic-map.gif
    4. http://www.persiangulfstudies.com/userfiles/images/Arvand%20Rood.jpg
    5. http://www.eia.gov/cfapps/ipdbproject/IEDIndex3.cfm?tid=5&pid=53&aid=1
    6. http://www.trademap.org/Country_SelProductCountry_TS.aspxhttp://www.daneshnamah.com/sections/gen-knowledge/eco-org/315-opec
    7. http://www.eia.go
    8. http://lahzehnama.i
    9. http://www.trademap.org/Country_SelProductCountry_TS.aspx
    10. GuyMercier.(1995).GeographyofFriedrichRatzelandPaulVidaldelaBlache:AComparativeAnalysis.Annalesdegéographie,583,211-235.
    11. Dikshit,R.D.(1995).PoliticalGeography,theDisciplineandItsDimension.NewDelhi.McGrawHill

    12-Ashori.dariush(2008).politicalencyclopedia.Morvaridpublication.16thprinting.

    13-pishgahifard.Zahra.(2007).theCultureofPoliticalGeography.Tehran.Entekhabpublications.

    14-Ezati.Ezatolah.(2003).Geopoliticin21thCentury.Tehran.1thprinting.Samtpublications.

    15-Shkoei.Hossein.(2005).EnvironmentalphilosophyandGeographyschool.Gitashenasipublications.VolumeII.

    16-Alam.Abdolrahman.(2004).TheimpactofvitalspaceonthesecurityofCountries.GeopoliticQuarterly.12th.No2.Summer.

    17-OrganizationofArmedForces.IranboundariesAtlas.VolumeI.Tehran.

    18-Khajavi.Ali(2014).TheuptrendofproductionandExportofOil.Iraq.OilIndustrialAndishkadeheMajazi.Tehran.

    19-Mirheydar.Doreh&Others.TheBasicesofPoliticalGeography.Tehran.Samtpublications.

    20-Nami.Mohamadhassan.(2002).TheGeographyofIraqwithanemphasisonGeopoliticalIssues.Tehran.GeopoliticalOrganization.

    21-GeographyOraganization.(2008)IranboundariesAtlas.V0lumeI.Tehran.

    22-Rohani.Foad.(1976)theHistoryofOPEC.translatebyRohaniManuchehr.Tehran.

    23-AlberkelyarClod(1992).InternationalOrganizationfrombeginningtoToday.TranslatebyfalsafiHedayat.Tehran.Fakhtehpublication.

    24-Apartofhistory,Iran&world2015